Wizualizacja monumentu. Projekt Katarzyny Ephraim. Wizualizacja monumentu. Projekt Katarzyny Ephraim.
| Wydrukuj

Las Szpęgawski to miejsce, w którym Niemcy dokonali zbrodni na początku II wojny światowej. Szacuje się, że w ramach niemieckiej akcji eksterminacji ludności na Pomorzu w samym Lesie Szpęgawskim zginęło od 4 do 7 tysięcy osób.

Życie stracili przedstawiciele inteligencji polskiej, kreatorzy polskiego życia narodowego, pomorscy patrioci i przedstawiciele elit - nauczyciele, przedsiębiorcy, urzędnicy, funkcjonariusze wielu służb, lekarze, prawnicy, księża. Zginęli tam również Austriacy, Niemcy oraz osoby należące do grup społecznych i narodowych nieporządnych w świetle ideologii nazistowskiej, Żydzi, Romowie, czy osoby cierpiące na choroby psychiczne.

Na terenie miejsca pamięci znajdują się 32 groby masowe oraz skromny pomnik. Groby są anonimowe, nie ma informacji o nazwiskach osób pomordowanych. Z myślą o zbliżającej się 80. rocznicy mordu, a przede wszystkim w odpowiedzi na wieloletnie prośby rodzin ofiar zrodziła się inicjatywa budowy monumentu z nazwiskami pomordowanych oraz zagospodarowania otoczenia. Przy współpracy gminy i miasta Starogard Gdański w 2017 roku ogłoszono konkurs na wykonanie koncepcji architektoniczno-krajobrazowej zagospodarowania terenu cmentarza w Lesie Szpęgawskim. Spośród złożonych prac komisja konkursowa wybrała projekt p. Katarzyny Ephraim z Hagi.
Szacowany koszt realizacji inwestycji wynosi ok 1,7 mln.

Monument pamięci ofiar:

Będzie składał się z 150 elementów, w tym 117 ,,drzew" i 33 ,,pni", tworzących formę lasu. ,,Drzewa'' i ,,pnie'' będą nachodzić na siebie, symbolizując jedną całość - polskie społeczeństwo, które w wyniku tragicznych wydarzeń zmieniło swój kształt. ,,Drzewa" będą wykonane z białego betonu architektonicznego. ,,Pnie" będą wykonane z betonu oraz czarnego granitu, na którym białymi literami zostaną wygrawerowane w formie kręgów - słoi drzew nazwiska ponad 2,4 tys. osób pomordowanych. Część pni pozostanie niezapisana, symbolizując osoby, których nazwisk nie udało się poznać. Monument zostanie podświetlony oświetleniem sztucznym, wkomponowanym w posadzkę terenu. Z myślą o osobach starszych i niepełnosprawnych został zaprojektowany podjazd.

Zagospodarowanie terenu:

Przy wjeździe na teren cmentarza stanie tablica z napisem ,,Cmentarz w Lesie Szpęgawskim 1939 - 45". Dodatkowo zostanie ustawionych 12 tablic zawierających informacje o historii tego miejsca oraz osobach pomordowanych. Zaplanowano również budowę wiaty, stanowiska WC i śmietnika, studni głębinowej, renowację 32 pomników, uporządkowanie terenu, wykonanie oświetlenia i monitoringu.


Obchody 80. rocznicy zbrodni w Lesie Szpęgawskim:

Jak co roku, uroczystość odbędzie się w trzecią niedzielę września - 22.09.2019 r. W trakcie obchodów zostanie uroczyście odsłonięty monument. Patronat nad obchodami objął Prezydenta RP Andrzej Duda.

Lista ofiar:
Od ponad 2 lat Stowarzyszenie Regionalna Grupa Popularyzacji Mikrohistorii zajmuje się gromadzeniem imion i nazwisk osób pomordowanych. Dotychczas udało się poznać i potwierdzić 2393 nazwiska. Lista nie jest zamknięta, każdy kto posiada wiedzę o osobach, które mogły zginąć w Lesie Szpęgawskim może skontaktować się z urzędem gminy (nr tel. 58 56 250 67 w. 322).

Współpraca z innymi podmiotami
W inicjatywę zaangażowanych jest wiele osób, instytucji i organizacji m. in.: poseł Kazimierz Smoliński, Instytut Pamięci Narodowej, urząd wojewódzki, samorządy powiatów tczewskiego i starogardzkiego, Stowarzyszenie Regionalna Grupa Popularyzacji Mikrohistorii, przedstawiciele kościoła, komitet społeczny na rzecz budowy pomnika oraz mieszkańcy.
W finansowanie zadania włączyły się samorządy z terenu powiatów tczewskiego i starogardzkiego. Ponadto Gmina Starogard Gdański złożyła wnioski o dofinansowanie do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Fundacji LOTOS oraz Fundacji ORLEN. Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznało dofinansowanie w kwocie 135 tys. zł.
Zawiązał się również komitet społeczny, który prowadzi zbiórkę publiczną środków na budowę monumentu. Datki można wrzucać do puszek i skarbon m.in. w urzędach, kościołach, instytucjach kultury oraz szkołach na terenie powiatu tczewskiego i starogardzkiego.

Termin przeprowadzenia zbiórki publicznej: do 19.08.2019 r.

Nazwa zbiórki: budowa pomnika upamiętniającego pomordowanych w Lesie Szpęgawskim.

Nr zbiórki: 2019/687/KS.

Informacje o zbiórce dostępne są na stronie internetowej www.zbiorki.gov.pl.
Wpłaty na rachunek bankowy komitetu:
Numer rachunku: 71834000012002000118390001

Odbiorca: Komitet społeczny budowy pomnika upamiętniającego pomordowanych w Lesie Szpęgawskim
Tytuł przelewu: cegiełka na budowę pomnika – (nazwa gminy)

 


Ostatnio zmieniany: